Pierwsze minuty po uruchomieniu silnika wpływają na jego zużycie bardziej, niż mogłoby się wydawać. Sprawdzamy, co dzieje się pod maską podczas zimnego i ciepłego startu oraz jak jeździć, żeby silnik służył jak najdłużej.
Czym różni się zimny start od ciepłego
Zimny start to uruchomienie silnika, który nie nagrzał się do temperatury pracy, na przykład po nocy na parkingu. Ciepły start następuje wtedy, gdy silnik jest jeszcze nagrzany po niedawnej jeździe, np. po krótkim postoju przy sklepie.
W praktyce liczy się nie tylko temperatura powietrza, ale też temperatura płynu chłodzącego i oleju. Latem po nocy silnik też jest zimny, tylko mniej niż w mrozie. Zimą różnica jest największa, bo wszystkie płyny są gęstsze, a metalowe elementy chłodniejsze.
Co dzieje się pod maską na zimnym silniku
Kilka zjawisk nakłada się na siebie:
- Gęsty olej. Zimny olej wolniej dociera do wszystkich punktów smarowania. Przez pierwsze chwile elementy trą o siebie przy mniejszej ilości filmu olejowego, dlatego właśnie wtedy zużycie jest największe.
- Bogatsza mieszanka. Sterownik dozuje więcej paliwa, bo część paliwa osadza się na zimnych ściankach i nie spala się w pełni. Spalanie rośnie, a spaliny są mniej czyste.
- Luzy i rozszerzalność. Elementy silnika wykonane z różnych materiałów nagrzewają się i rozszerzają w różnym tempie. Dopiero w temperaturze roboczej pracują z zaplanowanymi luzami.
- Kondensacja wody. W układzie wydechowym i w silniku skrapla się para wodna. Przy bardzo krótkich trasach nie zdąży odparować, co sprzyja korozji i zbieraniu się wilgoci w oleju.
- Słabsza praca akumulatora. W niskich temperaturach akumulator oddaje mniej prądu, a rozrusznik musi pokonać większy opór gęstego oleju.
Jak jeździć na zimnym silniku
Najlepsza strategia jest prosta: ruszyć spokojnie i dać silnikowi nagrzać się w ruchu.
- Po uruchomieniu odczekaj kilka–kilkanaście sekund, aż obroty się ustabilizują i olej zacznie krążyć. Dłuższe grzanie na postoju zwykle nie jest potrzebne.
- Ruszaj łagodnie i jedź na niskich obrotach, nie wkręcając silnika wysoko.
- Unikaj pełnego gazu i gwałtownych przyspieszeń, dopóki wskazówka temperatury płynu nie dojdzie do normalnego położenia.
- Pamiętaj, że olej nagrzewa się wolniej niż płyn chłodzący. Wskazanie temperatury płynu to dobry sygnał, ale olej warto traktować ostrożnie jeszcze przez kilka minut dłużej.
- Zmieniaj biegi wcześniej niż zwykle, ale nie jedź też na zbyt niskich obrotach z wysokim obciążeniem, bo to również obciąża silnik.
Dokładny czas nagrzewania zależy od auta, silnika i pogody, dlatego najlepiej obserwować wskaźnik temperatury, a w razie wątpliwości zajrzeć do instrukcji obsługi.
Czy warto grzać auto na postoju
Długie grzanie silnika na biegu jałowym to nawyk po dawnych samochodach z gaźnikiem. W nowoczesnych autach z wtryskiem jest to zbędne i mało efektywne: silnik nagrzewa się wolno, pali paliwo i emituje spaliny, a elementy mechaniczne wciąż pracują bez obciążenia. Dodatkowo w wielu miejscach długie pozostawianie włączonego silnika na postoju może być zabronione. Warto sprawdzić aktualne lokalne przepisy.
Lepszym rozwiązaniem jest krótka chwila po odpaleniu i spokojna jazda. Wyjątkiem jest konieczność odmrożenia szyb, ale tu pomoże skrobaczka i ogrzewanie szyb, a nie samo stanie z włączonym silnikiem.
Ciepły start i krótkie trasy
Przy ciepłym starcie nie trzeba stosować tak daleko idących ograniczeń, ale warto zachować zdrowy rozsądek. Jeśli silnik jest nagrzany, możesz ruszać niemal od razu i jechać normalnie.
Największym problemem są krótkie, kilkukilometrowe trasy, bo silnik nigdy nie osiąga pełnej temperatury roboczej. Skutkuje to większym spalaniem, osadzaniem się wilgoci i nagaru oraz szybszym zużyciem oleju. Jeśli często tak jeździsz:
- raz na jakiś czas wybierz dłuższą trasę, aby silnik i układ wydechowy porządnie się nagrzały,
- wymieniaj olej zgodnie z zaleceniami producenta, a przy jeździe miejskiej raczej wcześniej niż później,
- dbaj o stan akumulatora, zwłaszcza przed zimą,
- stosuj olej o lepkości zalecanej w instrukcji obsługi.
Pamiętaj, że w autach z filtrem cząstek stałych dłuższa jazda jest ważna także dla jego regeneracji, więc przy samych krótkich dojazdach mogą pojawić się problemy.
